ŚLĄSKIE GROBY LUDZI KOŚCIOŁA

NORBERT NIESTOLIK

SIOSTRA MARIA MERKERT

ŚLĄSKA SAMARYTANKA

[Rozmiar: 71267 bajtów]

W roku 1740 król pruski, Fryderyk II, rozkazał swoim wojskom wkroczyć na Śląsk. Po okresie tzw. wojen śląskich zakończonych w 1763 roku zawarciem pokoju w Hubertusburgu, Austria zrezygnowała z woli odebrania Prusom zagarniętych terytoriów. Od tego momentu rozpoczął się jeden z najtragiczniejszych okresów historii naszych ziem, a także Kościoła katolickiego na Śląsku. Pod rządami Prus szczególnie trudnym był przełom XVIII i XIX stulecia. Rząd prowadził politykę podporządkowania sobie spraw kościelnych. Wprowadzono nadzór państwa nad życiem religijnym: szkoły wyznaniowe zaczęły podlegać gminom, zakazano wszelkich więzów klasztorów śląskich z pozaśląskimi, w ramach tzw. kolonizacji fryderycjańskiej sprowadzano na Śląsk Niemców wzmacniających rzesze miejscowych protestantów. W celu poszukiwania środków pieniężnych król Fryderyk Wilhelm II, w roku 1810, podpisał edykt kasujący kolegiaty i klasztory śląskie.

Likwidowano te parafie katolickie, w których katolicy stanowili mniej niż dwudziestą część ludności, władze wtrącały się do wyboru i nominacji biskupich. W obliczu rozwoju i przeobrażeń gospodarczych rosła niestety liczba bezrobotnych i bezdomnych, szerzyły się choroby i epidemie, rosło spożycie alkoholu i przestępczość. W tych okolicznościach do zadań Kościoła zaliczano niesienie pomocy na polu miłosierdzia. Pojawiły się trzy miejscowe zgromadzenia zakonne: Zgromadzenie Sióstr Świętej Jadwigi (Jadwiżanki), Zgromadzenie Sióstr Maryi Niepokalanej (Marianki) oraz Zgromadzenie Szarych Sióstr św. Elżbiety (Elżbietanki). Zgromadzenie Elżbietanek zainicjowała Klara Wolff z Prudnika, zaś rozwinęły pochodzące z Nysy: Franciszka Werner, Matylda Merkert i szczególnie Maria Luiza Merkert.

Maria Luiza Merkert urodziła się 17 września 1817 roku w Nysie, w rodzinie czeladnika murarskiego Antoniego Merkert i jego żony Marii Barbary zd. Pfitzner, gospodyni domowej. Dziewczynkę wychowywano w duchu głębokiej religijności. Wcześnie poznała tragiczne położenie ludzi starych, schorowanych, bezrobotnych, pozbawionych opieki i postanowiła pospieszyć im z pomocą. Po śmierci matki, w roku 1842, została współzałożycielką prywatnego stowarzyszenia religijnego. Żyjąc we wspólnocie, nosząc zwykły codzienny strój (zazwyczaj szary - stąd przydomek "Siostry Szarytki", dziewczęta niosły bezinteresowną pomoc potrzebującym. Mimo trudności i chwilowych niepowodzeń, które doprowadziły do rozwiązanie stowarzyszenia, wznowiono jego działalność w roku 1850. Wkrótce zostało ono uznane przez Kościół (zatwierdzenie diecezjalne - 1859 rok, dekret pochwalny papieża Piusa IX z 1871 roku), co pozwoliło na złożenie pierwszych ślubów zakonnych i wybranie pierwszej przełożonej. Została nią oczywiście Maria Merkert. Oprócz czynów miłosierdzia zachęcano siostry do modlitwy, wierności regule, prostoty, pokory i sumienności. Ogrom pracy oraz wcześniejsze bolesne doświadczenia przyczyniły się do choroby i śmierci siostry Marii.

Zmarła w opinii świętości 14 listopada 1872 roku. Pochowano Ją na cmentarzu jerozolimskim w Nysie, skąd w roku 1964 przeniesiono jej szczątki do kościoła św. Jakuba i złożono w krypcie pod wezwaniem Trójcy Przenajświętszej. Dnia 19 lutego 1985 roku biskup opolski, Alfons Nossol, otworzył proces beatyfikacyjny sługi Bożej Marii Merkert, który w chwili obecnej jest na ukończeniu na szczeblu diecezjalnym. Dzieło Marii Merkert i jej współpracowniczek przetrwało do dzisiaj. Przez ponad 150 lat około 10000 Elżbietanek służyło chorym, potrzebującym, dzieciom, ludziom starym, rannym. Siostry osadzane w czasie wojen w obozach stalinowskich często traciły tam życie. Obecnie zgromadzenie działa w jedenastu krajach świata. Siostry pracują w: szpitalach, laboratoriach medycznych, domach pomocy społecznej, ośrodkach opiekuńczych, domach samotnej matki, przedszkolach, są opiekunkami dzieci, wychowawczyniami i katechetkami, organistkami i zakrystianami.

W Polsce Elżbietanki są najliczniejszym żeńskim zgromadzeniem życia konsekrowanego. W swoim postępowaniu kierują się zasadą Życie według rad ewangelicznych i służba Bogu w osobach ubogich, chorych, starszych, zwłaszcza w ich własnych domach, zgodnie ze słowami: "Wszystko co uczyniliście jednemu z tych braci najmniejszych, Mnie uczyniliście"(Mt 25,40). Siostry skupione są w czternastu prowincjach na całym świecie, w Polsce w sześciu. Chodzą ubrane w czarny habit i czarny welon, na piersiach mają medalik z wizerunkiem św. Elżbiety patronki zgromadzenia, a na odwrocie z wizerunkiem Niepokalanej Maryi. W czasie podróży i spotkań ubrane są w szary habit. Następczynie "Śląskiej Samarytanki" - siostry Marii Merkert z Nysy przypominają swym życiem i postępowaniem o miłosierdziu i miłości Bożej, przystosowując się jednocześnie do potrzeb współczesnego świata. Beatyfikacja służebnicy Bożej Marii Luizy Merkert, odbyła się 30 września 2007 roku w Katedrze św. Jakuba i św Agnieszki w Nysie.

[Rozmiar: 136560 bajtów]

Grób błogosławionej Marii Merkert na cmentarzu Jerozolimskim w Nysie

[Rozmiar: 128854 bajtów]

Kościół p.w. św. Jakuba i św. Agnieszki w Nysie

[Rozmiar: 117413 bajtów] [Rozmiar: 119071 bajtów] [Rozmiar: 124926 bajtów] [Rozmiar: 120435 bajtów] [Rozmiar: 98326 bajtów]

Fot. Piotr Ściborski

POWRÓT

POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ